De verbouwing (2)

NCRV Gids  *  9 - 15 april 2005
 

DRIE VRAGEN OVER...
De verbouwing

Nederland verbouwt. Elke drie dagen opent er een nieuwe bouwmarkt. We hebben de smaak te pakken en het liefst doen we alles zelf. In een nieuwe, negendelige reeks van De verbouwing portretteert Frans Bromet verbouwingen die diep ingrijpen in het dagelijks bestaan. In de eerste vier afleveringen volgt hij de verbouwing van Paul en Mariëlle uit Purmerend. Mariëlle vertelt over de tegenslagen.

Stressen, zo'n verbouwing?

"In het begin lijkt het allemaal heel grappig en spannend, maar uiteindelijk was het een ramp. Er moet altijd meer gebeuren dan je voor ogen had. We hebben negen maanden in de troep gezeten. Het was een ongelooflijke puinhoop. We woonden met z'n vieren op de benedenverdieping, maar we probeerden er toch iets goeds van te maken."


Kon je daar ook nog een pottenkijker bij gebruiken?

"Frans Bromet had eigenlijk een positieve invloed op het geheel. Als hij kwam kijken, moest er altijd weer iets af zijn. Hij was voor ons een soort drijfveer. We probeerden alles zo netjes mogelijk te houden als hij kwam filmen, maar hij was er ook bij toen de brokken puin naar beneden kwamen."


Wanneer beginnen jullie met de volgende verbouwing?

"Voorlopig geen verbouwing meer! Ik ben blij dat we dit gedaan hebben, maar achteraf denk ik dat we het niet nog een keer zouden doen. Uiteindelijk duurde het langer dan gepland en alles viel duurder uit. Je komt steeds weer dingen tegen waarvan je denkt: laten we dat dan ook maar meteen meenemen. Maar gelukkig hebben we het overleefd en zijn we nog bij elkaar."

DE VERBOUWING - NEDERLAND 1 - NCRV 21.55

Studio  *  9 - 15 april 2005  *  Ineke Kester

De verbouwing

Paul en Mariëlle uit Purmerend hadden het kunnen weten op het moment dat Frans Bromet zich aandiende met zijn camera: dit wordt een ramp. Bromet is namelijk gespecialiseerd in het ‘kleine' menselijk drama, zoals eerder bleek uit televisieseries als Buren en De nalatenschap. Dus als Bromet met zijn neus boven op een verbouwing staat, kun je ervan verzekerd zijn dat er vreselijke dingen staan te gebeuren. Dat Paul optimistisch is op het pedante af, maakt de voorpret alleen maar groter.Net zoals kleine kinderen tegen Jan Klaassen roepen: ‘Pas op, achter je!', zo zou de met Paul sympathiserende kijker hem willen waarschuwen voor naderend onheil. Natuurlijk is er een ander, wellicht groter deel van het kijkerspubliek dat vooral gedreven wordt door leedvermaak. Bromet tegen Paul op zijn karakteristieke zeurderige toontje: ‘Wat staat je te wachten, denk je?' Paul, glimmend van zelfvertrouwen: ‘Een goedlopend project' Oei, oei, denkt de kijker. Sufferd! Waarom denk ie dat Bromet op de loer ligt met zijn camera? Om aan tonen wat een knappe doe-het-zelver jij bent? ‘Dus je hebt de zaak volledig onder controle', teernt Bromet nog maar eens. Ja hoor, Paul heeft alles in de hand. En dan kan de narigheid beginnen. Heel televisiekijkend Nederland weet dat, behalve Paul en Mariëlle. Al In de eerste week slaat het noodlot toe: Paul krijgt een stuk bouwmateriaal in zijn oog en moet in het ziekenhuis behandeld worden. Bromet: ‘Is het wel verstandig om zoveel.zelf te doen? Paul: ‘Nou ja, het is gewoon mijn hobby. Het is hartstikke leuk om te doen.' De kijker verkneukelt zich: hoe lang nog? Mariëlle heeft in het begin laten weten een heilig vertrouwen te hebben in de vaardigheden van haar man; hij werkt namelijk bij een bouwbedrijf. Maar nu komt de aap uit de mouw: Paul zit op kantoor! Dat weerhoudt hem er niet van de fabrikant van zijn ramen tegen te spreken: Paul weet het beter en is erg trots op zichzelf. Wanneer Bromet hem confronteert met de waarheid omtrent zijn kantoorbaan, wuift Paul alle problemen weg. Zijn dodelijke laatste zin luidt: ‘We zijn heel handig.' De eerste echte ramp voltrekt zich in deel twee. Mooiste zin van Bromet: Érger kan eigenlijk niet, hè?'

AVROBODE  *  9 - 15 april 2005  *  Roy Timmerman


Een documentaire van Frans Bromet (60) is uit duizenden te herkennen. Wie de lijzige stem met de bijbehorende cynische en droge opmerkingen hoort weet direct: hier is Bromet aan het werk. Zijn unieke en enigszins neerslachtige manier van filmen leverde prachtseries als Buren, Failliet of niet, De nalatenschap en vanaf donderdag de tweede serie van De verbouwing op.

Meneer Bromet, hoe omschrijft u uw manier van filmen?
"Ik noem het een ‘betrokken reportage' want ik film de onderwerpen niet op een afstandelijke manier. Tijdens het filmen laat ik merken wat mijn eigen gevoel is. Ik ben dan ook niet koel en afstandelijk maar juist betrokken."

Geeft u de bewoners tijdens een verbouwing wel eens ongevraagd advies?
"Soms bemoei ik me er wel eens mee, ja. Ik heb inmiddels natuurlijk een hoop verbouwingen meegemaakt en ik zeg wel eens ‘dit zou ik anders doen of dat zou ik zo doen'."

En als ze dat nou niet leuk vinden? Want daar hoopt u natuurlijk een beetje op.
Droogjes: "Tja, dan mogen ze dat voor de camera kenbaar maken."

Hoe ‘echt' zijn uw documentaires?
"De kijker krijgt alles te zien, al zenden we natuur lijk niet al het materiaal uit, dat kan niet. Maar er bestaan geen geheime afspraken tussen de hoofdpersoon en mij. Veel zenders of programmamakers maken geheime afspraken die de kijkers niet weten."

Zoals?
"Dan spreken ze bijvoorbeeld af ‘we gaan het daar over hebben' of ‘als je je verspreekt snijden we dat eruit.' Bij mij niet, Ik heb slechts één afspraak. De maker, ik dus, wordt instaat gesteld om de verbouwing te volgen."

Hoe komen jullie aan personen voor De Verbouwing?
"In gemeentelijke publicaties staan de verbouwingen gemeld. Die zijn gewoon openbaar en dan zoeken we contact met de bewoners."

Maar niet iedereen is toch geschikt?
"Nou, echte selectiecriteria hebben we verder niet. Wel moeten de bewoners tijdens de verbouwing in en rond het huis wonen. Anders wordt het alleen een technisch verhaal en dat wil ik niet. Het gaat mij juist om de reactie van de bewoners. Hoe reageert de mens op de verbouwing."

Hoe gaat het filmen in zijn werk?
"Ik ga een aantal keer per week naar een huis toe met de camera op mijn schouder. We zijn eigenlijk met z'n tweeën; de researcher zoekt de mensen en houdt contact - ook met de aannemer. Zodoende weten we wanneer er en muur wordt uitgebroken en of we wel of niet moeten komen filmen."

Wat is nu de valkuil waar de meeste mensen intrappen?
"De verbouwing gaat bijna nooit volgens planning, ze lopen bijna allemaal heel erg uit. In de bouw kunnen ze gewoon niet plannen."

Niet?
"Nee, daar kunnen ze niets van."

Daar heeft u dan ongetwijfeld een voorbeeld van.
"De mensen waarbij ik nu aan het filmen ben, zitten al een week te wachten op een cementvloer. De aannemer zegt gewoon ‘we hebben nu geen tijd, we komen over acht dagen'. Je kunt bijna geen afspraken met ze maken. Ook omdat het vaak op een informele manier gaat; bijvoorbeeld een bevriende stukadoor waarmee je dan een halve afspraak maakt."

En de bewoners...
"Zitten ondertussen in de troep, ja."

Herkenbare situaties
Wat is nu het meest bizarre dat u heeft meegemaakt?
"Laat ik voorop stellen dat we het programma niet maken om de dingen die mis gaan maar dit seizoen stond een verbouwing gepland op negen weken." (Stilte) En dat werden er dus tweeëntwintig."

Dat is dan goed misgegaan.
"Met dodelijk cynisme: "De man werkt als planner bij een aannemer. Als iemand had moeten weten hoe hij het voor zichzelf had moeten organiseren dan was hij het wel. Hij deed heel veel zelf en het bleek veel meer werk dan gedacht. Waarna hij de moed dus begon te ver liezen."

Een ideale situatie voor u dus, want dit heeft u hem vast flink ingepeperd.
"Natuurlijk heb ik hem dat gezegd en dat levert ook leuke televisie op. Het resultaat is overigens wel heel mooi geworden, het ging alleen veel moeizamer dan gedacht."

U heeft nu zoveel verbouwingen aanschouwd, u moet inmiddels zelf een kluskoning zijn.
"Ik heb drie huizen helemaal zelf verbouwd, zonder aannemer. Je zou me dus een geroutineerde doe-het-zelver kunnen noemen."

Dan moet het programma voor u een hoop herkenbare situaties opleveren.
"Alle ellende, zoals aannemers die niet op tijd opleveren, is mij ook overkomen en ik heb bijvoorbeeld ook ooit een fikse lekkage gehad. Een aannemer was bezig het dak te verbouwen maar dat was ‘s avonds nog niet af. Toen hebben we er een plastic zeil overheen gelegd maar na een flinke regenbui kwam er een plas in te staan waarna het water dus naar binnen gutste. De aannemer kon aan het eind de lekvlekken in de keuken opnieuw schilderen."

Nog meer ellende?
"Ik heb nu een serre met openhaard opgeleverd gekregen. Alleen bij het stoken wordt het beton waar het vuur opligt zo extreem heet dat het uit zet en dat drukt de muren weg waardoor er scheuren in zitten."

En nu?
Droogjes: "De aannemer speelt verstoppertje."

Alles vastleggen. Heeft u er ooit aan gedacht om uzelf daarbij te filmen?
"Zeker en dat heb ik ook wel geprobeerd maar ik kan mezelf niet interviewen, dat werkt niet. Toen ben ik tijdens de verbouwing mijn echtgenote gaan interviewen maar zij zei de hele tijd ‘waarom vraag je dat? Dat weet je toch al'?"

Leuk ook, een echtgenoot die constant bijdehante opmerkingen maakt.
"Dat viel wel mee, ze werd niet boos om mijn opmerkingen want ze kent me wel. Uiteindelijk werkte het niet, je kunt geen toneelstukje opvoeren. Het moet wel spontaan blijven want je praat's avonds toch ook over het programma en dan wordt het automatisch minder spontaan."

Heeft u tot slot nog wat gouden tips voor de lezers en kijkers?
"Je moet een einddatum vaststellen met de aannemer en daar een boeteregeling aan verbinden. Een paar honderd euro voor iedere dag dat het te laat wordt opgeleverd om de tijdsduur nog enigszins in bedwang te houden."

Dat is alles?
"Ook moet je de meerkosten goed in de gaten houden want er zijn veel oncontroleerbare kosten. Je moet alles en dan bedoel ik echt ieder detail schriftelijk vast laten leggen."

Kunt u iets specifieker zijn.
"Op een begroting staan bijvoorbeeld tegeltjes voor vier euro per m2 en dan kosten ze uiteindelijk twaalf euro per m2. Maar dat heb je tenminste nog zelf in de hand. Met hang en sluitwerk weet je bij voorbeeld niet wat voor model dat wordt en als de aannemer dan met iets lelijks voor de afgesproken prijs aan komt zetten en je wilt dat niet, weet hij ongetwijfeld wel wat mooier spul voor meer geld. Dat moet je dan dus weigeren."

Maar doen de mensen dat ook?
"De mensen weten niet hoe de bouwwereld werkt. Het is een ongelijke strijd want men laat zich van alles wijsmaken."


De verbouwing, donderdag om 21.55 Nederland 1

Spits  *  14 april 2005

De bouwmarkten in Nederland worden steeds groter. Je kunt er niet alleen terecht voor verf of gereedschap, maar je koopt er tegenwoordig zelfs je nieuwe keuken of badkamer. Het afgelopen jaar werd gemiddeld elke drie dagen een nieuwe bouwmarkt geopend. Kortom, Nederland verbouwt en daarom zendt de NCRV negen nieuwe afleveringen van De Verbouwing uit. Programmamaker Frans Bromet portretteert verbouwingen die diep ingrijpen in het dagelijks bestaan.

De eerste vier afleveringen spelen zich af bij Paul en Mariëlle uit Purmerend. Ze willen de eerste verdieping van hun huis uit breiden zodat de kinderen meer ruimte hebben. Paul en Mariëlle zijn optimistisch gestemd. Ze verwachten in elf weken klaar te zijn met hun verbouwing. Maar door tegenslagen loopt de verbouwing vreselijk uit. Paul werkt bij een aannemingsbedrijf en heeft de verbouwing zelf voorbereid. Het zware werk laat hij aan anderen over, maar de kleinere klussen doet hij zo veel mogelijk zelf. Echter, door een inschattingsfout van Paul blijkt de houten balk van de dakconstructie dwars door de nieuwe kinderkamer te lopen. En op het moment dat de dakpannen op het dak liggen, ontstaat er onenigheid met de buren over de kleur van de pannen. Daarna beginnen de andere buren te klagen over de grote stationsklok die Paul voor het raam heeft gehangen.
Op de website van De Verbouwing (www.ncrv.nl/deverbouwing) kunnen kijkers hun eigen verbouwingsfoto's en verhalen uploaden. De inzender van de meest originele foto wint een overlevingsgereedschapskist met gereedschap én pijnstillers. Ook geeft Frans Bromet op de website handige verbouwingstips.

de Volkskrant  *  14 april 2005
 

Paul en Mariëlle uit Purmerend willen verbouwen. De eerste verdieping van hun huis wordt uitgebreid zodat de kinderen meer ruimte hebben. Paul en Mariëlle zijn optimistisch gestemd. Ze verwachten in elf weken klaar te zijn. Maar het duurt wat langer. Het stel heeft last van tegenslagen. Door een inschattingsfout van Paul blijkt de houten balk van de dakconstructie dwars door de nieuwe kinderkamer te lopen. En net als de dakpannen op het dak liggen, ontstaat er onenigheid met de buren over de kleur van de pannen. Daarna beginnen de andere buren te klagen over de grote stationsklok die Paul voor het raam heeft gehangen.

Paul en Mariëlle staan centraal in de eerste vier afleveringen van de nieuwe serie De Verbouwing. Programmamaker Frans Bromet portretteert verbouwingen die diep ingrijpen in het dagelijks bestaan, want heel Nederland lijkt te timmeren, te schilderen en te boren. Het afgelopen jaar werd gemiddeld elke drie dagen een nieuwe bouwmarkt geopend.

De Verbouwing, Nederland 1, 21.55 uur.

Telegraaf  *  14 april 2005

Klussers en ‘slachtoffers' van klussers opgelet. Frans Bromet gaat weer op pad met zijn alles registrerend cameraoog om privé-verbouwingen vast te leggen die diep ingrijpen in het dagelijks leven.
Juist omdat Bromet zelf enthousiast klusser is weet hij exact waar de gevoeligheden liggen in de huiselijke kring bij een stevige kluspartij in huis.

De eerste vier afleveringen van de nieuwe negendelige serie De Verbouwing (NCRV) spelen zich af bij Paul en Mariëlle uit Purmerend. Ze willen de eerste verdieping van hun huis uitbreiden zodat de kinderen meer ruimte hebben. Het stel is optimistische gestemd en verwacht in elf weken klaar te zijn. Maar, de trouwe fans van Bromet weten wel beter, het loopt allemaal gierend uit de hand.

Nederland 1, 21.55 uur

Televisier  *  16 - 22 april 2005

Je zit maanden in de troep, de kosten rijzen de pan uit en voor je het weet, verbouw je elkaar in plaats van het huis. Kan het ook anders? Frans Bromet (60), maker van De verbouwing, geeft raad:

1. Begin er niet aan: ,,Zoek een huis dat meer naar je smaak is. Dat bespaart je een hoop ellende."

2. Overschrijd de begroting niet: Spreek van tevoren af wat alles mag kosten. Dames hebben vaak een dure smaak, maar ik zeg: koop die dure tegeltjes en kranen niet; dat geeft alleen maar ruzie in de tent."

3. Neem een hotel: Ga weg bij die verbouwing, want je wordt er helemaal gestoord van."

4. Doe het in de zomer: ,,Als in de winter het hele huis overhoop ligt en alles openstaat, is het afzien geblazen en stijgt het irritatieniveau onophoudelijk."

5. Doe het niet zelf: ,,Als de heer des huizes zelf de boel gaat verbouwen, is alles verloren. Hij heeft nooit meer tijd voor vrouw en kinderen en verandert in een gevaarlijke gek die nog maar aan één ding kan denken."